SSA24. KỴ SĨ TRÊN BẦU TRỜI

                                                                              Ambrose Bierce

 

I.

Vào một buổi chiều mùa thu trời có nắng năm 1861, một người lính đang nằm trong bụi cây nguyệt quế bên vệ đường ở miền Tây Virginia. Anh nằm sấp, chân duỗi thẳng, bàn chân đặt trên các ngón chân, đầu gối lên cánh tay trái. Tay phải anh dang ra nắm hờ lấy khẩu súng trường. Nhưng với tư thế nằm khá ngay ngắn và chuyển động nhịp nhàng lên xuống của hộp tiếp đạn ở phía sau trên chiếc dây đeo, có thể nghĩ là anh đã chết. Thật ra, anh chỉ ngủ thiếp đi khi đang làm nhiệm vụ. Nếu bị phát hiện, anh cũng sẽ chết ngay sau đó thôi, cái chết là hình phạt chính đáng và đúng luật dành cho tội trạng của anh.

Lùm cây nguyệt quế nơi người phạm tội kia đang ngủ nằm trên một góc đường đi về hướng nam, một con dốc thẳng đứng, rẽ ngoặt sang phía tây, từ đây chạy dọc theo đỉnh núi khoảng 100 mét Anh (1). Sau đó, nó rẽ về phía nam trở lại và đi xuống theo hình chữ chi xuyên qua khu rừng. Ở chỗ nhô ra của khúc quanh thứ hai là một tảng đá phẳng lớn, trườn ra ngoài theo hướng bắc, nhìn xuống thung lũng sâu, mà từ đó con đường đi lên. Tảng đá nằm cheo leo trên vách núi đá cao, nếu có hòn đá nào rơi từ mép ngoài của nó ắt sẽ rơi cả ngàn bộ (2) và rớt xuống ngọn những cây thông phía dưới. Nơi mà người lính đang nằm thuộc một đỉnh khác của cùng vách đá đó. Nếu anh ta thức dậy, anh sẽ có một cái nhìn bao quát toàn cảnh, không chỉ là đoạn đường ngắn và tảng đá nhô ra ngoài, mà toàn bộ vách đá phía dưới. Hẳn là anh sẽ chóng mặt khi nhìn.

Cả vùng này đều đầy cây cối, trừ khu vực dưới thung lũng phía bắc, nơi có một đồng cỏ tự nhiên với một con suối chảy ngang, từ mép thung lũng nhìn qua khó có thể thấy rõ. Khu đất trống này tuy trông không lớn hơn một vuông sân trước nhà bình thường mấy, nhưng thực ra rộng đến vài mẫu Anh. Màu xanh của nó sống động hơn màu xanh của cánh rừng bao bọc xung quanh. Xa hơn đó nổi lên một dãy những vách đá khổng lồ, giống như những vách đá chúng ta  tưởng như đứng để quan sát cảnh hoang sơ này vậy, đó cũng là nơi mà con đường, bằng cách nào đó, đã leo lên tới đỉnh. Thật ra, địa thế của thung lũng này, nếu quan sát từ đây, có vẻ hoàn toàn khép kín, và người ta không thể không tự hỏi tại sao con đường đã chạy ra khỏi đó lại tìm lối quay trở vào được, và nguồn nước của con suối chia tách cánh đồng ở 2000 bộ (2) dưới kia từ đâu đến và sẽ đổ về đâu.

Không một vùng đất nào hoang dã và cằn cỗi như thế, nhưng con người vẫn cố biến nó thành nơi giao chiến; ẩn trong cánh rừng ở dưới đáy thung lũng, chỗ này khoảng chừng năm mươi người chiếm lĩnh các lối thoát có thể khiến cả một đội quân phải quy phục, và nơi đây năm trung đoàn bộ binh của quân Liên bang (3) đang đóng quân.  Họ đã hành quân suốt cả ngày và đêm hôm trước, và giờ đang nghỉ ngơi. Lúc đêm xuống, họ sẽ lại lên đường, leo lên đến chỗ anh lính canh bất cẩn của họ đang nằm ngủ, và đổ bộ xuống phía con dốc kia của ngọn núi, tràn vào doanh trại của địch vào khoảng nửa đêm. Họ hy vọng sẽ làm địch bất ngờ, bởi con đường đó dẫn ra phía sau trại của chúng. Nếu thất bại, tình thế của họ sẽ cực kỳ nguy hiểm, thất bại thì dù vô tình hay cố ý họ đã để lộ  cho địch biết về sự di chuyển của mình.

II. 

Người lính gác đang ngủ trong bụi nguyệt quế là một chàng trai trẻ người Virginia tên là Carter Druse. Anh là con một của ông bố bà mẹ giàu có, là con trai độc nhất, anh đã từng biết sự an nhàn, giáo hoá và nếp sống sung túc, bởi hạnh phúc và thụ hưởng đều có thể đạt tới được ở vùng núi miền tây Virginia. Nhà anh cũng chỉ cách nơi anh đang nằm đây có vài dặm. Một buổi sáng, anh đứng dậy khỏi bàn ăn và nói, nhỏ nhẹ nhưng nghiêm trang: " Thưa cha, một trung đoàn của liên bang vừa mới đến Grafton. Con sẽ xin nhập ngũ ở đó."

Người cha ngẩng cái đầu như sư tử lên, im lặng nhìn cậu con trai một lúc rồi đáp: " “Được rồi, cứ đi đi, và, dù có chuyện gì xảy ra, hãy làm những gì con cho là bổn phận của mình. Virginia, con là kẻ phản bội nơi này, sẽ tiếp tục chiến đấu mà không cần có con. Nếu cả hai chúng ta còn sống sót qua cuộc chiến, chúng ta sẽ nói nhiều hơn về chuyện này. Mẹ của con, như bác sĩ đã cho con biết, đang trong tình trạng nguy kịch, có tốt mấy thì bà cũng không thể ở với chúng ta trong ít tuần nữa thôi, khoảng thời gian đó là rất quý báu. Tốt hơn hết là đừng làm bà bận tâm nữa”.

Thế là Carter Druse kính cẩn cúi chào người cha của mình, người đáp lại với sự lịch thiệp trang nghiêm để che giấu một trái tim tan nát, anh rời khỏi căn nhà tuổi thơ và lên đường vào quân đội. Bằng sự thành tâm và dũng cảm, bằng những hành động tận tuỵ và gan dạ, chẳng bao lâu anh thu phục được cảm tình của đồng đội và cấp trên. Chính nhờ những phẩm chất đó và sự hiểu biết khá tường tận vùng đất này mà anh được chọn để thực hiện cái nhiệm vụ nguy hiểm ở nơi tiền đồn cực kỳ xa cách này. Tuy nhiên, sự mỏi mệt đã mạnh hơn lòng quyết tâm và anh đã ngủ thiếp đi. Thiên thần hay ác quỷ đã xuất hiện trong giấc mơ để đánh thức anh khỏi tình trạng tội phạm của mình, ai mà biết được? Không một cử động, không một âm thanh, trong một hố thẳm im lặng và lúc tiết trời oi ả của buổi chiều tà, một sứ giả vô hình nào đó của định mệnh đã chạm ngón tay khai mở vào tâm thức anh, thì thầm vào tâm hồn anh lời cảnh tỉnh bí mật mà không ai từng thốt nên lời, không ai từng nhắc đến. Anh khẽ khàng nhấc trán lên khỏi cánh tay, nhìn  xuyên qua hai nhánh cây nguyệt quế, bất giác anh nắm chặt lấy báng súng.

Cảm giác đầu tiên của anh là một nỗi khoan khoái rạo rực. Trên bệ đá khổng lồ, chính là vách đá, đứng sừng sững bất động ở mép đá nhô ra ngoài, và nổi bật lên trên nền trời, là hình dáng một người cỡi ngựa, trông rất oai vệ. Người đàn ông ngồi trên lưng ngựa, nghiêm chỉnh và ra dáng nhà binh nhưng lại ẩn trong nét lặng yên của một vị thần Hy lạp chạm khắc trên đá cẩm thạch, ít gợi ra sự sống động. Bộ trang phục màu xám hài hoà với nền trời, các thứ kim loại phụ kiện và tấm vải trang trí lưng ngựa bị bóng tối làm cho mờ nhạt đi. Da con vật cũng thấy kém bóng láng. Khẩu súng các-bin, bị không gian thu nhỏ lại, đặt ở đầu yên ngựa, báng súng được tay phải giữ chặt, còn tay trái, đang nắm dây cương, không nhìn thấy rõ. Hình bóng trên nền trời của con ngựa nổi lên rõ nét như viên đá chạm được gọt giũa, nó đang hướng ra khoảng không gian cao vời, nhìn qua những vách đá đối diện ở bên kia. Khuôn mặt của người kỵ sĩ, hơi quay nghiêng một chút, chỉ để lộ đường viền nơi thái dương và chòm râu, ông ta đang nhìn xuống đáy thung lũng. Được khuếch đại do sự nâng cao lên trên nền trời và do nỗi sợ hãi của người lính khi cảm thấy kẻ địch đang kề cận, cả người và ngựa như có kích cỡ phi thường, gần như khổng lồ.

Trong một khoảnh khắc, Druse có một cảm giác kỳ lạ, không diễn tả được, là anh đã thiếp ngủ cho đến khi chiến tranh kết thúc, và giờ đây, anh đang ngắm nhìn một tác phẩm nghệ thuật cao quý được dựng lên trên gò đất kia để tưởng nhớ một quá khứ lịch sử oai hùng trong đó anh tham gia một phần chẳng vẻ vang gì. Cảm giác đó tan biến ngay khi bóng ngựa và người bỗng cựa quậy, con ngựa, không nhấc chân lên, hơi nhích về phía sau một chút, còn người thì vẫn ngồi im như trước. Hoàn toàn tỉnh táo và nhận biết rõ ràng ý nghĩa của tình huống này, Druse đặt báng súng sát vào má, cẩn thận chĩa nòng súng qua các bụi cây, lên đạn và ngắm vào điểm tối cần trên ngực người kỵ sĩ. Một sự chạm nhẹ vào cò súng, và mọi sự sẽ tốt đẹp với Carter Druse. Ngay lúc đó, người kỵ sĩ quay đầu lại và nhìn thẳng về hướng kẻ địch giấu mặt của mình – dường như nhìn thẳng vào chính khuôn mặt thật của anh, vào đôi mắt, vào trái tim quả cảm, đầy lòng trắc ẩn của anh.

Phải chăng giết một kẻ địch trong chiến tranh là kinh khủng - kẻ địch đã phát hiện được bí mật sống còn của chính anh và đồng đội, kẻ địch còn nguy hiểm do sự hiểu biết của mình hơn toàn bộ đội quân của hắn ta về quân số?  Carter Druse trở nên xanh mét, tay chân run lẩy bẩy, người yếu đi, anh thấy người và ngựa oai nghiêm như pho tượng trước mặt, như những hình khối đen, nhô lên, cúi xuống, quay vòng trên bầu trời đỏ rực lửa. Bàn tay anh rời khỏi súng, đầu từ từ hạ xuống cho đến khi mặt anh chạm phải lớp lá anh đang nằm lên trên. Chàng trai quả cảm, người lính gan dạ này gần như ngất xỉu vì cảm xúc quá mãnh liệt.

Không bao lâu sau, trong một khoảnh khắc khác, anh lại ngẩng mặt lên khỏi mặt đất, hai tay lại nắm chặt cây súng, ngón tay trỏ đặt lên cò; trí óc, trái tim và đôi mắt lại rõ ràng, nhận thức và lý trí đều sáng suốt. Anh không hy vọng bắt sống được kẻ địch, đánh động hắn chỉ khiến hắn phi nhanh về doanh trại với thông tin tai hại kia. Nhiệm vụ của người lính thật rõ ràng, hắn phải bị bắn hạ ngay tại chỗ phục kích - không lời cảnh báo, không thời gian chuẩn bị tinh thần, không mất công cho một lời cầu nguyện âm thầm, hắn phải bị thanh toán ngay. Nhưng không - cũng còn có hy vọng, có thể hắn chưa phát hiện ra điều gì, có lẽ hắn chỉ đang chiêm ngưỡng phong cảnh ngoạn mục này thôi. Nếu được phép, hắn có thể quay lại và vô tư phi về theo hướng mà hắn đã đến. Chắc chắn là quan sát lúc hắn rút lui thì biết được hắn có phát hiện ra điều gì không. Có lẽ chỉ do hắn quá chăm chú - Druse quay đầu lại và nhìn vào khoảng không từ dưới lên, như nhìn từ bề mặt xuống đáy biển mờ . Anh nhìn thấy một hàng dài những người và ngựa đang len lỏi qua đồng cỏ xanh rờn - gã chỉ huy ngu ngốc nào đó đã cho phép lính hộ tống của mình dắt ngựa đi uống nước nơi cánh đồng trống trải, một cảnh quan có thể nhìn thấy từ nhiều đỉnh núi xung quanh.  

Druse rời mắt khỏi thung lũng và nhìn trở lại người kỵ sĩ với con ngựa trên bầu trời, và một lần nữa ngắm vào khẩu súng trường. Nhưng lần này, mục tiêu của anh là con ngựa. Trong ký ức của anh, vang lên như một mệnh lệnh thiêng liêng những lời của cha anh nói lúc chia tay: " Dù có chuyện gì xảy ra, con hãy làm những gì con cho là bổn phận của mình." Lúc này anh rất bình tĩnh. Anh cắn răng nhưng không quá chặt, thần kinh của anh ổn định như của một đứa bé đang ngủ, không một cử động nào ảnh hưởng đến cơ bắp trên người anh, nhịp thở anh vẫn điều hoà và chậm rãi cho đến khi phải kìm lại để ngắm bắn . Trách nhiệm đã chiến thắng, tinh thần mách bảo cơ thể: Bình tĩnh, nằm im đi. Và anh nổ súng.

III.

Một sĩ quan của quân đội Liên bang, một người có tinh thần phiêu lưu, ưa tìm hiểu, đã rời khỏi doanh trại ẩn mình dưới thung lũng, và bước những bước chân vô định  tới khu đất trống gần chân vách đá. Ông đang băn khoăn không biết sẽ thu thập được gì nếu đi thám hiểm xa hơn. Ở khoảng cách chừng một phần tư dặm phía trước mặt, nhưng cũng có thể là gần hơn, từ hàng cây thông nổi lên một tảng đá khổng lồ, cao ngất ngưởng đến nỗi khiến ông chóng mặt khi cố nhìn lên nơi nó cắt một đường sắc nét và lởm chởm trên bầu trời. Nó tạo nên hình ảnh dựng đứng, nổi bật trên nền trời xanh đến điểm giữa con đường đi xuống, và trên những ngọn đồi ở phía xa, xanh nhạt hơn, từ nơi đó cho đến những ngọn cây ở dưới chân. Ngước mắt nhìn lên độ cao chóng mặt trên đỉnh, viên sĩ quan nhìn thấy một cảnh tượng hết sức lạ lùng - một người đàn ông cỡi ngựa phi xuống thung lũng giữa không trung.

Người kỵ sĩ, mặc quân phục, ngồi thẳng trên lưng ngựa, tay ghì chặt dây cương để con ngựa chiến không lao xuống quá nhanh. Trên đầu trần, mái tóc dài dựng đứng, phất phơ như chiếc lông vũ. Đôi bàn tay bị cái bờm cũng dựng đứng của con ngựa che khuất. Thân hình con ngựa ngang bằng, tưởng chừng như chân nó chạm đất vậy. Đấy là chuyển động của bước phi nước đại hung hãn, ngay cả khi viên sĩ quan nhìn thấy họ dừng lại, bốn chân tung ra như sắp tiếp đất sau cú nhảy vọt. Nhưng thật sự là nó đang bay!

Đầy kinh ngạc và khiếp sợ trước sự xuất hiện của người kỵ sĩ trên bầu trời, thoáng tin rằng mình là người ghi chép được chọn cho một cuốn sách Khải huyền mới, viên sĩ quan choáng ngợp trong cảm xúc dâng trào, chân không còn đứng vững, ông ngã xuống. Gần như cùng lúc đó, ông nghe tiếng cây gãy đổ - âm vang im bặt mà không có tiếng vọng - rồi tất cả chìm vào tĩnh lặng. 

Viên sĩ quan đứng dậy, run rẩy. Cảm giác quen thuộc khi bị cọ vào ống chân gợi cho ông những năng lực phi thường. Trấn tỉnh lại, ông cố chạy nhanh ra khỏi nơi này đến điểm xa chân vách đá. Nơi đây ông hy vọng sẽ tìm thấy người kỵ sĩ, và nơi đây tất nhiên ông thất bại. Trong cái khoảnh khắc ngắn của sự nhìn thấy chuyện xảy ra,  trí tưởng tượng của ông đã hoạt động nhắm vào sự uyển chuyển, thoải mái và chủ tâm thấy rõ sự biểu diễn diệu kỳ mà nó chưa bao giờ xảy ra nơi ông rằng đường bay của người kỵ sĩ ấy đi thẳng xuống dưới và rằng ông có thể phát hiện đối tượng tìm kiếm của mình ngay dưới chân vách đá. Nửa giờ sau, ông trở về doanh trại.

Viên sĩ quan là một người khôn ngoan, ông hiểu rõ là không nên nói ra sự thật không thể nào tin nổi đó.

Và ông không cho ai biết những gì ông đã nhìn thấy. Nhưng khi chỉ huy trưởng hỏi ông khi đi trinh sát có phát hiện ra điều gì có lợi cho cuộc hành quân không thì ông trả lời:

“Có, thưa ngài; không có con đường nào dẫn xuống thung lũng từ phía nam cả”.

Vị Chỉ huy trưởng, biết nhiều chuyện hơn, mỉm cười.

IV.

Sau khi nổ súng, Binh nhì Carter Druse nạp đạn lại khẩu súng và tiếp tục việc canh gác. Mười phút nặng nề trôi qua khi một Trung sĩ quân Liên bang thận trọng bò tới gần anh trên đôi khuỷu tay và hai đầu gối. Druse không quay đầu lại cũng không nhìn hắn ta, cứ nằm đó không cử chỉ hay dấu hiệu gì tỏ ra đã nhận biết.

" Cậu đã bắn phải không?" viên trung sĩ thì thầm.

" Đúng vậy."

" Vào cái gì?"

" Một con ngựa. Nó đứng trên tảng đá đàng kia - khá xa. Ông thấy là nó không còn ở đó. Nó đã lao qua vách đá”.

Mặt anh lính trắng bệch, không để lộ chút cảm xúc nào. Trả lời xong, anh quay mặt đi và không nói gì thêm. Viên trung sĩ không hiểu gì cả.

"Trông này, Druse,” ông nói, sau một lúc im lặng, "không việc gì phải giữ bí mật. Tôi yêu cầu cậu phải báo cáo rõ ràng. Có ai ngồi trên con ngựa ấy không?" 

" Có."

" Ai? "

" Cha tôi."

Viên trung sĩ đứng dậy bỏ đi. 

“Chúa tôi!” ông ta nói.

                                                      Phan Thiện Trì chuyển ngữ

                                                                      Oct. 2021

___________

1/ yard. 1 yard= 0,9144m. 
2/ foot, feet. 1 foot= 30,48 cm. 
3/ Tức là quân Liên bang miền Bắc, trong cuộc Nội chiến Hoa Kỳ ( 1861-1865 )

A Horseman in the Sky

                                                            by Ambrose Bierce

In this Civil War story, Carter Druse, a young soldier from a wealthy Virginia family elects to fight for the Union. We find him posted on sentry duty, guarding the valley where five regiments of Union soldiers are hunkered down and hiding. Carter's orders are to prevent a rebel scout from discovering their whereabouts. How far would you go to fulfill your mision?

 

I.

One sunny afternoon in the autumn of the year 1861 a soldier lay in a clump of laurel by the side of a road in western Virginia. He lay at full length upon his stomach, his feet resting upon the toes, his head upon the left forearm. His extended right hand loosely grasped his rifle. But for the somewhat methodical disposition of his limbs and a slight rhythmic movement of the cartridge-box at the back of his belt he might have been thought to be dead. He was asleep at his post of duty. But if detected he would be dead shortly afterward, death being the just and legal penalty of his crime.

The clump of laurel in which the criminal lay was in the angle of a road which after ascending southward a steep acclivity to that point turned sharply to the west, running along the summit for perhaps one hundred yards. There it turned southward again and went zigzagging downward through the forest. At the salient of that second angle was a large flat rock, jutting out northward, overlooking the deep valley from which the road ascended. The rock capped a high cliff; a stone dropped from its outer edge would have fallen sheer downward one thousand feet to the tops of the pines. The angle where the soldier lay was on another spur of the same cliff. Had he been awake he would have commanded a view, not only of the short arm of the road and the jutting rock, but of the entire profile of the cliff below it. It might well have made him giddy to look.

The country was wooded everywhere except at the bottom of the valley to the northward, where there was a small natural meadow, through which flowed a stream scarcely visible from the valley's rim. This open ground looked hardly larger than an ordinary door-yard, but was really several acres in extent. Its green was more vivid than that of the inclosing forest. Away beyond it rose a line of giant cliffs similar to those upon which we are supposed to stand in our survey of the savage scene, and through which the road had somehow made its climb to the summit. The configuration of the valley, indeed, was such that from this point of observation it seemed entirely shut in, and one could but have wondered how the road which found a way out of it had found a way into it, and whence came and whither went the waters of the stream that parted the meadow more than a thousand feet below.

No country is so wild and difficult but men will make it a theatre of war; concealed in the forest at the bottom of that military rat-trap, in which half a hundred men in possession of the exits might have starved an army to submission, lay five regiments of Federal infantry. They had marched all the previous day and night and were resting. At nightfall they would take to the road again, climb to the place where their unfaithful sentinel now slept, and descending the other slope of the ridge fall upon a camp of the enemy at about midnight. Their hope was to surprise it, for the road led to the rear of it. In case of failure, their position would be perilous in the extreme; and fail they surely would should accident or vigilance apprise the enemy of the movement.

II

The sleeping sentinel in the clump of laurel was a young Virginian named Carter Druse. He was the son of wealthy parents, an only child, and had known such ease and cultivation and high living as wealth and taste were able to command in the mountain country of western Virginia. His home was but a few miles from where he now lay. One morning he had risen from the breakfast-table and said, quietly but gravely: "Father, a Union regiment has arrived at Grafton. I am going to join it."

The father lifted his leonine head, looked at the son a moment in silence, and replied: "Well, go, sir, and whatever may occur do what you conceive to be your duty. Virginia, to which you are a traitor, must get on without you. Should we both live to the end of the war, we will speak further of the matter. Your mother, as the physician has informed you, is in a most critical condition; at the best she cannot be with us longer than a few weeks, but that time is precious. It would be better not to disturb her."

So Carter Druse, bowing reverently to his father, who returned the salute with a stately courtesy that masked a breaking heart, left the home of his childhood to go soldiering. By conscience and courage, by deeds of devotion and daring, he soon commended himself to his fellows and his officers; and it was to these qualities and to some knowledge of the country that he owed his selection for his present perilous duty at the extreme outpost. Nevertheless, fatigue had been stronger than resolution and he had fallen asleep. What good or bad angel came in a dream to rouse him from his state of crime, who shall say? Without a movement, without a sound, in the profound silence and the languor of the late afternoon, some invisible messenger of fate touched with unsealing finger the eyes of his consciousness--whispered into the ear of his spirit the mysterious awakening word which no human lips ever have spoken, no human memory ever has recalled. He quietly raised his forehead from his arm and looked between the masking stems of the laurels, instinctively closing his right hand about the stock of his rifle.

His first feeling was a keen artistic delight. On a colossal pedestal, the cliff,--motionless at the extreme edge of the capping rock and sharply outlined against the sky,--was an equestrian statue of impressive dignity. The figure of the man sat the figure of the horse, straight and soldierly, but with the repose of a Grecian god carved in the marble which limits the suggestion of activity. The gray costume harmonized with its arial background; the metal of accoutrement and caparison was softened and subdued by the shadow; the animal's skin had no points of high light. A carbine strikingly foreshortened lay across the pommel of the saddle, kept in place by the right hand grasping it at the "grip"; the left hand, holding the bridle rein, was invisible. In silhouette against the sky the profile of the horse was cut with the sharpness of a cameo; it looked across the heights of air to the confronting cliffs beyond. The face of the rider, turned slightly away, showed only an outline of temple and beard; he was looking downward to the bottom of the valley. Magnified by its lift against the sky and by the soldier's testifying sense of the formidableness of a near enemy the group appeared of heroic, almost colossal, size.

For an instant Druse had a strange, half-defined feeling that he had slept to the end of the war and was looking upon a noble work of art reared upon that eminence to commemorate the deeds of an heroic past of which he had been an inglorious part. The feeling was dispelled by a slight movement of the group: the horse, without moving its feet, had drawn its body slightly backward from the verge; the man remained immobile as before. Broad awake and keenly alive to the significance of the situation, Druse now brought the butt of his rifle against his cheek by cautiously pushing the barrel forward through the bushes, cocked the piece, and glancing through the sights covered a vital spot of the horseman's breast. A touch upon the trigger and all would have been well with Carter Druse. At that instant the horseman turned his head and looked in the direction of his concealed foeman--seemed to look into his very face, into his eyes, into his brave, compassionate heart.

Is it then so terrible to kill an enemy in war--an enemy who has surprised a secret vital to the safety of one's self and comrades--an enemy more formidable for his knowledge than all his army for its numbers? Carter Druse grew pale; he shook in every limb, turned faint, and saw the statuesque group before him as black figures, rising, falling, moving unsteadily in arcs of circles in a fiery sky. His hand fell away from his weapon, his head slowly dropped until his face rested on the leaves in which he lay. This courageous gentleman and hardy soldier was near swooning from intensity of emotion.

It was not for long; in another moment his face was raised from earth, his hands resumed their places on the rifle, his forefinger sought the trigger; mind, heart, and eyes were clear, conscience and reason sound. He could not hope to capture that enemy; to alarm him would but send him dashing to his camp with his fatal news. The duty of the soldier was plain: the man must be shot dead from ambush--without warning, without a moment's spiritual preparation, with never so much as an unspoken prayer, he must be sent to his account. But no--there is a hope; he may have discovered nothing--perhaps he is but admiring the sublimity of the landscape. If permitted, he may turn and ride carelessly away in the direction whence he came. Surely it will be possible to judge at the instant of his withdrawing whether he knows. It may well be that his fixity of attention--Druse turned his head and looked through the deeps of air downward, as from the surface to the bottom of a translucent sea. He saw creeping across the green meadow a sinuous line of figures of men and horses--some foolish commander was permitting the soldiers of his escort to water their beasts in the open, in plain view from a dozen summits!

Druse withdrew his eyes from the valley and fixed them again upon the group of man and horse in the sky, and again it was through the sights of his rifle. But this time his aim was at the horse. In his memory, as if they were a divine mandate, rang the words of his father at their parting: "Whatever may occur, do what you conceive to be your duty." He was calm now. His teeth were firmly but not rigidly closed; his nerves were as tranquil as a sleeping babe's--not a tremor affected any muscle of his body; his breathing, until suspended in the act of taking aim, was regular and slow. Duty had conquered; the spirit had said to the body: "Peace, be still." He fired.

III

An officer of the Federal force, who in a spirit of adventure or in quest of knowledge had left the hidden bivouac in the valley, and with aimless feet had made his way to the lower edge of a small open space near the foot of the cliff, was considering what he had to gain by pushing his exploration further. At a distance of a quarter-mile before him, but apparently at a stone's throw, rose from its fringe of pines the gigantic face of rock, towering to so great a height above him that it made him giddy to look up to where its edge cut a sharp, rugged line against the sky. It presented a clean, vertical profile against a background of blue sky to a point half the way down, and of distant hills, hardly less blue, thence to the tops of the trees at its base. Lifting his eyes to the dizzy altitude of its summit the officer saw an astonishing sight--a man on horseback riding down into the valley through the air!

Straight upright sat the rider, in military fashion, with a firm seat in the saddle, a strong clutch upon the rein to hold his charger from too impetuous a plunge. From his bare head his long hair streamed upward, waving like a plume. His hands were concealed in the cloud of the horse's lifted mane. The animal's body was as level as if every hoof-stroke encountered the resistant earth. Its motions were those of a wild gallop, but even as the officer looked they ceased, with all the legs thrown sharply forward as in the act of alighting from a leap. But this was a flight!

Filled with amazement and terror by this apparition of a horseman in the sky--half believing himself the chosen scribe of some new Apocalypse, the officer was overcome by the intensity of his emotions; his legs failed him and he fell. Almost at the same instant he heard a crashing sound in the trees--a sound that died without an echo--and all was still.

The officer rose to his feet, trembling. The familiar sensation of an abraded shin recalled his dazed faculties. Pulling himself together he ran rapidly obliquely away from the cliff to a point distant from its foot; thereabout he expected to find his man; and thereabout he naturally failed. In the fleeting instant of his vision his imagination had been so wrought upon by the apparent grace and ease and intention of the marvelous performance that it did not occur to him that the line of march of arial cavalry is directly downward, and that he could find the objects of his search at the very foot of the cliff. A half-hour later he returned to camp.

This officer was a wise man; he knew better than to tell an incredible truth. He said nothing of what he had seen. But when the commander asked him if in his scout he had learned anything of advantage to the expedition he answered:

"Yes, sir; there is no road leading down into this valley from the southward."

The commander, knowing better, smiled.

IV

After firing his shot, Private Carter Druse reloaded his rifle and resumed his watch. Ten minutes had hardly passed when a Federal sergeant crept cautiously to him on hands and knees. Druse neither turned his head nor looked at him, but lay without motion or sign of recognition.

"Did you fire?" the sergeant whispered.

"Yes."

"At what?"

"A horse. It was standing on yonder rock--pretty far out. You see it is no longer there. It went over the cliff."

The man's face was white, but he showed no other sign of emotion. Having answered, he turned away his eyes and said no more. The sergeant did not understand.

"See here, Druse," he said, after a moment's silence, "it's no use making a mystery. I order you to report. Was there anybody on the horse?"

"Yes."

"Well?"

"My father."

The sergeant rose to his feet and walked away. "Good God!" he said.